دسته: تکنولوژی ایران

  • راهنمای بقا برای توسعه‌دهندگان در اینترنت ملی (میرورها، AI و منابع داخلی)

    راهنمای بقا برای توسعه‌دهندگان در اینترنت ملی (میرورها، AI و منابع داخلی)

    برای هر توسعه‌دهنده نرم‌افزار، دسترسی به شبکه آزاد اطلاعات نه یک مزیت، بلکه یک ضرورت است. دانلود پکیج‌ها، مطالعه مستندات، یادگیری مداوم و استفاده از ابزارهای هوش مصنوعی به اینترنت جهانی وابسته است. توسعه‌دهندگان ایرانی سال‌ها با تحریم‌ها خارجی و محدودیت‌های داخلی روبه‌رو بوده‌اند. در شرایط اینترنت ملی، زمان زیادی از فرایند توسعه صرف دور زدن محدودیت‌ها می‌شود. این مقاله به عنوان راهنمای کاربردی، ابزارها، سایت‌ها و جایگزین‌های داخلی را معرفی می‌کند که حتی در زمان محدودیت شدید اینترنت قابل استفاده هستند.

    میرورها و آینه‌های داخلی پکیج‌ها و ریپازیتوری‌ها

    میرورهای سیستم‌عامل و توزیع‌های لینوکس

    • arvancloud.ir/fa/dev/linux-repository برای Debian, Ubuntu, CentOS, Alpine, Arch Linux, OpenSUSE, Manjaro
    • mirror.mobinhost.com برای FreeBSD, AlmaLinux, Alpine, Arch Linux, Debian, Fedora, MariaDB, MongoDB, Resbian, Ubuntu, Zabbix
    • mirror.shatel.ir برای Ubuntu, Debian, Kali Linux
    • mirror.iranserver.com برای Debian, Ubuntu, CentOS
    • ir.archive.ubuntu.com برای Ubuntu
    • ubuntu-mirror.kimiahost.com برای Ubuntu
    • mirror.manageit.ir برای Ubuntu
    • ubuntu.pishgaman.net برای Ubuntu
    • cran.um.ac.ir برای پکیج‌های R
    • mirrors.pardisco.co برای Debian و Ubuntu
    • mirror.afranet.com برای Debian و Ubuntu

    میرورهای Docker و کانتینر

    • arvancloud.ir/fa/dev/docker داکر رجیستری داخلی
    • docker.mobinhost.com داکر ریجستری داخلی
    • hub.hamdocker.ir داکر ریجستری
    • focker.ir داکر ریجستری
    • docker.kernel.ir داکر ریجستری

    میرورهای پکیج و زبان‌های برنامه‌نویسی

    • repo-portal.ito.gov.ir مخزن ملی متن‌باز Gradle, PyPi, NPM, Composer, Maven, Debian, Fedora, Rocky
    • runflare.com/mirrors برای PyPi, NPM, Composer, Packagist, Node.js
    • maven.myket.ir برای Maven Central, Google Maven, JitPack, Android SDK
    • mirrors.kubarcloud.com میرورهای داخلی
    • lib.arvancloud.ir/datasets کتابخانه‌ها و دیتاست‌ها

    مستندات برنامه‌نویسی

    • devdocs.diteno.ir مستندات داخلی API و فریم‌ورک‌ها

    گیت و همکاری تیمی

    • hamgit.ir گیت‌لب ایرانی
    • git.ir منابع آموزشی و دوره‌های بین‌المللی

    ابزارهای هوش مصنوعی قابل استفاده با اینترنت ملی

    • chat.smartbytes.ir رایگان و بدون ثبت‌نام
    • chat.boofai.com روزانه رایگان، اشتراک با قیمت منطقی
    • ivira.ai هوش مصنوعی ویرا با توکن رایگان
    • gapgpt.app فاقد نسخه رایگان
    • roboo.ir محدود
    • zigap.ir محدود
    • metisai.ir گفتگو، جنریشن محتوا، مدیریت چت‌بات و API
    • okian.ai تولید محتوا، گفتگو و ساخت تصویر/متن

    موتورهای جستجوی داخلی

    • zarebin.ir بهترین گزینه فعلی
    • shaadbin.ir نتایج محدود
    • gerdoo.me نتایج محدود
    • rismoon.com کیفیت پایین‌تر
    • barnamenevis.ir تخصصی برنامه‌نویسی و نتایج محدود

    دانلود نرم‌افزار

    • soft98.ir برای دانلود نرم‌افزارها
    • softgozar.com برای دانلود نرم‌افزارها
    • yasdl.com برای دانلود نرم‌افزارها
    • p30download.ir برای دانلود نرم‌افزارها

    فضای ابری و آپلود فایل

    • picofile.com فضای آپلود رایگان
    • abrehamrahi.ir فضای آپلود فایل
    • files.ir فضای آپلود رایگان

    منابع آموزشی و یادگیری

    • faradars.org آموزش دانشگاهی و مهندسی نرم‌افزار
    • maktabkhooneh.org دوره‌های آنلاین
    • toplearn.com دوره‌های تخصصی برنامه‌نویسی
    • sabzlearn.ir دوره‌های تخصصی برنامه‌نویسی
    • aparat.com جایگزین محدود یوتیوب

    جمع‌بندی

    اینترنت ملی واقعیتی است که توسعه‌دهندگان ایرانی ناچار به سازگاری با آن شده‌اند. هیچ‌یک از ابزارها نمی‌توانند اینترنت آزاد جهانی را کامل جایگزین کنند، اما مسیر توسعه، یادگیری و کار حرفه‌ای را هموار می‌کنند. شناخت این منابع یک مهارت بقا برای توسعه‌دهندگان ایرانی است.

  • توسعه نرم‌افزار بومی پردازش GNSS در دانشگاه تهران

    توسعه نرم‌افزار بومی پردازش GNSS در دانشگاه تهران

    یک نرم‌افزار بومی پردازش GNSS با دقت سانتی‌متری با هدف کاهش وابستگی به نمونه‌های خارجی، به‌طور کامل در دانشگاه تهران طراحی و توسعه یافته و در شبکه ایستگاه‌های دائمی شرکت ملی مناطق نفت‌خیز جنوب مورد آزمایش و ارزیابی قرار گرفته است.

    این نرم‌افزار به‌عنوان یک پلتفرم مدرن، امن و هوشمند، امکان پردازش مشاهدات سامانه‌های مختلف تعیین موقعیت جهانی از جمله GPS، Galileo، BeiDou و GLONASS را فراهم می‌کند. پردازش خودکار داده‌ها در روش‌های استاتیک، PPK، PPP، SPP و همچنین کنترل کیفیت مشاهدات از جمله قابلیت‌های اصلی این سامانه به شمار می‌رود. علاوه بر این، امکان پایش آنی اثرات یونسفر و تروپسفر نیز در بستر این نرم‌افزار پیش‌بینی شده است.

    این سامانه با پشتیبانی از انواع داده‌های GNSS، ابزاری کاربردی برای مهندسان نقشه‌بردار، پژوهشگران، شرکت‌ها و سازمان‌های فعال در حوزه سنجش و پایش داده‌های ماهواره‌ای محسوب می‌شود. از جمله قابلیت‌های فنی آن می‌توان به اتصال به ایستگاه‌های مرجع در حالت‌های کلاینت و سرور، پشتیبانی از تمامی منظومه‌ها و سیگنال‌های GNSS موجود و امکان توسعه آن‌ها در آینده اشاره کرد. این نرم‌افزار همچنین توان پشتیبانی هم‌زمان از حداقل ۵۰ ایستگاه دائمی GNSS و ۲۰۰ کاربر فعال و حل ابهام فاز برای طول بازهای تا ۷۰ کیلومتر را داراست.

    از نظر دقت، این سامانه در روش استاتیک با حداکثر ۱۵ دقیقه استقرار، دقت نسبی ۲ سانتی‌متر مسطحاتی و ۳ سانتی‌متر ارتفاعی را تأمین می‌کند. همچنین در روش‌های PPK و NRTK، دقت نسبی ۴ سانتی‌متر مسطحاتی و ۵ سانتی‌متر ارتفاعی گزارش شده و تصحیحات با حداکثر تأخیر مجاز ۰٫۵ ثانیه در اختیار کاربران قرار می‌گیرد.

    پشتیبانی از اتصال به ایستگاه‌های مرجع از طریق پورت‌های Serial، TCP و UDP، سازگاری با پروتکل NTRIP نسخه‌های ۱ و ۲، نمایش نقشه آنلاین با پس‌زمینه‌ای مشابه Google Map، امکان مشاهده وضعیت ایستگاه‌های CORS و کاربران فعال و تهیه خروجی KML از دیگر قابلیت‌های این نرم‌افزار است.

    این سامانه از فرمت‌های داده‌ای مختلف از جمله RTCM2.x، RTCM3.x، RINEX 2.x، RINEX 3.x و داده‌های خام پشتیبانی می‌کند و امکان آرشیو اطلاعات، دریافت نامحدود ورودی‌های RTCM، مدل‌سازی و ارسال تصحیحات با الگوریتم‌های NEAREST و VRS و همچنین تحلیل و کنترل کیفیت داده‌ها به‌همراه گزارش‌ها و نمایش‌های گرافیکی تخصصی را فراهم می‌سازد.

    در بخش قابلیت‌های پیشرفته، می‌توان به مدل‌سازی خطاها در فضای حالت (SSR) و فضای مشاهدات (OSR)، ثبت و مشاهده کامل لاگ رویدادهای سامانه، فعالیت کاربران و ایستگاه‌ها، پس‌پردازش تفاضلی داده‌های خام در حالت‌های Static و Stop and Go، پردازش نقطه‌ای داده‌ها در روش‌های SPP و PPP و تحلیل اثرات یونسفر و تروپسفر از طریق استخراج پارامترهای STEC و ZTD اشاره کرد.

    همچنین امکان مانیتورینگ لحظه‌ای مختصات ایستگاه‌های مرجع، ثبت تاریخچه تغییرات آن‌ها و بهره‌مندی از یک پورتال خدماتی با سطوح دسترسی متنوع برای کاربران، این نرم‌افزار را به یک سامانه جامع بومی در حوزه موقعیت‌یابی دقیق ماهواره‌ای تبدیل کرده است.

    این پروژه در آزمایشگاه ژئودزی ماهواره‌ای دانشکده مهندسی نقشه‌برداری و اطلاعات مکانی دانشکدگان فنی دانشگاه تهران و تحت نظارت دکتر سعید فرزانه، عضو هیئت علمی دانشگاه تهران، با مشارکت دانشجویان و پژوهشگران این حوزه اجرا شده است.

    اخبار مرتبط بیشتر در این رابطه را می‌توانید از این صفحه دنبال کنید.

  • ادامه اختلال اینترنت بین‌الملل در ایران؛ دسترسی کاربران همچنان محدود است

    ادامه اختلال اینترنت بین‌الملل در ایران؛ دسترسی کاربران همچنان محدود است

    با گذشت چند روز از آغاز اختلال گسترده در اینترنت بین‌الملل ایران، دسترسی کاربران به وب‌سایت‌ها و سرویس‌های خارجی همچنان با محدودیت‌های شدید همراه است. این وضعیت که از ۱۸ دی‌ماه آغاز شده، باعث کاهش چشمگیر ارتباط ایران با شبکه جهانی اینترنت شده و بسیاری از خدمات بین‌المللی عملاً از دسترس خارج شده‌اند.

    بر اساس داده‌ها و گزارش‌های فنی، میزان مصرف اینترنت جهانی در کشور به حدود یک درصد شرایط عادی رسیده است. در مقابل، دسترسی به خدمات داخلی از طریق شبکه ملی اطلاعات همچنان برقرار مانده و برخی سرویس‌های بانکی، پیام‌رسان‌های داخلی و وب‌سایت‌های بومی با اتصال محدود در دسترس کاربران هستند.

    مقامات مسئول اعلام کرده‌اند که روند بازگشت اینترنت جهانی به‌صورت مرحله‌ای و تدریجی در حال بررسی و اجراست. با این حال، هنوز زمان مشخصی برای بازگشت کامل و پایدار اتصال بین‌الملل اعلام نشده و این موضوع به شرایط امنیتی کشور وابسته شده است. طبق برخی اظهارات، احتمال برقراری اتصال آزمایشی یا محدود در روزهای آینده وجود دارد.

    ادامه این اختلال، فشار قابل‌توجهی بر کسب‌وکارهای آنلاین، استارتاپ‌ها و فعالان اقتصاد دیجیتال وارد کرده است. کاهش درآمد، توقف خدمات برون‌مرزی و اختلال در ارتباط با مشتریان خارجی، از مهم‌ترین پیامدهای این وضعیت به شمار می‌رود.

    در شرایط فعلی، کاربران همچنان امکان دسترسی به اغلب شبکه‌های اجتماعی و پلتفرم‌های خارجی را ندارند و ابزارهای تغییر آی‌پی نیز در بسیاری از موارد کارایی لازم را از دست داده‌اند. این موضوع باعث شده فعالیت‌های آموزشی، کاری و ارتباطات بین‌المللی با چالش جدی مواجه شود.

    کارشناسان حوزه ارتباطات معتقدند حتی در صورت بازگشت اینترنت بین‌الملل، دسترسی آزاد و بدون محدودیت مشابه گذشته به‌سرعت برقرار نخواهد شد و احتمالاً کاربران با مدلی کنترل‌شده و مدیریت‌شده از اتصال جهانی روبه‌رو خواهند بود؛ مدلی که می‌تواند چشم‌انداز اینترنت در ایران را به‌طور جدی تغییر دهد.

  • دستاورد جدید دانشگاه تهران در تحلیل سری‌های زمانی با هوش مصنوعی

    دستاورد جدید دانشگاه تهران در تحلیل سری‌های زمانی با هوش مصنوعی

    به گزارش خبرگزاری مهر به نقل از دانشگاه تهران، تیمی از پژوهشگران دانشکدگان علوم این دانشگاه موفق شدند به نتایج مهمی در حوزه تحلیل سری‌های زمانی با هوش مصنوعی دست پیدا کنند. این تیم پژوهشی متشکل از دکتر باقر باباعلی، دانشیار دانشکده ریاضی، آمار و علوم کامپیوتر، و محمدمهدی عزیزی، دانشجوی دکترای علوم کامپیوتر است.

    پژوهشگران این پروژه، با تمرکز بر معماری «میکسر ماتریسی» و توسعه یک روش نوین «توکن‌سازی» رویکرد تازه‌ای برای بهبود دقت مدل‌های یادگیری ماشین در داده‌های زمانی ارائه کرده‌اند.

    نقش کلیدی توکن‌سازی در مدل‌های مبتنی بر توجه

    دکتر باباعلی در تشریح این دستاورد توضیح داد که مدل‌های مبتنی بر Attention تنها زمانی عملکرد مطلوب دارند که داده‌های زمانی به‌درستی قطعه‌بندی شوند. به گفته او، نحوه توکن‌سازی داده‌ها نقش تعیین‌کننده‌ای در درک معنای اطلاعات توسط مدل ایفا می‌کند.

    وی تأکید کرد که بدون یک توکن‌سازی دقیق، حتی قدرتمندترین معماری‌ها نیز روی داده‌های نادرست آموزش می‌بینند. این موضوع می‌تواند دقت نهایی مدل را به‌طور جدی کاهش دهد.

    چالش تنوع داده‌های سری زمانی

    باباعلی با اشاره به چالش‌های اصلی این حوزه گفت تنوع بالای داده‌های سری زمانی، از نظر نویز، مقیاس و فرکانس، توسعه یک مدل پایه جهانی را دشوار کرده است. به گفته او، پژوهش حاضر با بازتعریف معماری میکسر ماتریسی، مسیر ساخت چنین مدل‌هایی را هموارتر می‌کند.

    این رویکرد، معماری را به یک «جعبه ابزار منعطف» تبدیل می‌کند که می‌تواند با انواع داده‌های پیچیده سازگار شود.

    چرا Attention بر MLP-Mixer برتری دارد؟

    سرپرست این تیم پژوهشی توضیح داد که مکانیزم Attention به مدل اجازه می‌دهد روابط کوتاه‌مدت و بلندمدت بین قطعات داده را به‌صورت پویا شناسایی کند. این ویژگی، مزیتی مهم نسبت به روش‌هایی مانند MLP-Mixer محسوب می‌شود.

    او افزود این برتری در داده‌هایی مانند سیگنال‌های مغزی یا داده‌های زیستی، که وابستگی‌های زمانی ظریفی دارند، اهمیت حیاتی پیدا می‌کند.

    دقت ۸۶ درصدی بدون داده‌های برچسب‌دار

    به گفته باباعلی، مدل پیشنهادی در حالت خودنظارتی به دقت متوسط ۸۶ درصد روی بنچ‌مارک‌های معتبر دست یافته است. این نتیجه نشان می‌دهد که مدل توانسته بدون اتکا به داده‌های برچسب‌دار پرهزینه، الگوهای نهفته در داده‌های زمانی را یاد بگیرد.

    این ویژگی، کاربرد مدل را در شرایط واقعی که داده‌های برچسب‌دار محدود هستند، بسیار ارزشمند می‌کند.

    مسیر آینده پژوهش‌های سری زمانی

    دکتر باباعلی در پایان به مسیر آینده این تحقیقات اشاره کرد. او گفت پژوهشگران قصد دارند به سمت «توکن‌سازی تطبیقی و هوشمند» حرکت کنند؛ رویکردی که در آن، خود مدل بهترین روش قطعه‌بندی داده را انتخاب می‌کند.

    به گفته او، تحقق این هدف می‌تواند تحول بزرگی در تحلیل داده‌های صنعتی و زیستی ایجاد کند و کاربردهای هوش مصنوعی را گسترش دهد.

    جمع‌بندی

    بر اساس گزارش خبرگزاری مهر، این دستاورد نشان می‌دهد که ترکیب بینش‌های آماری با معماری‌های نوین یادگیری عمیق می‌تواند افق‌های تازه‌ای در تحلیل سری‌های زمانی با هوش مصنوعی ایجاد کند. پژوهش دانشگاه تهران نمونه‌ای روشن از گذار موفق از پژوهش نظری به کاربردهای عملی در علوم داده و یادگیری ماشین است.

  • مسیر برنامه فضایی ایران؛ از تولید علم تا پرتاب ماهواره

    مسیر برنامه فضایی ایران؛ از تولید علم تا پرتاب ماهواره

    ایران امروز به‌عنوان یکی از بازیگران فعال منطقه در حوزه فناوری فضایی شناخته می‌شود؛ جایگاهی که تنها حاصل چند پرتاب موفق نیست، بلکه نتیجه مسیری طولانی از پژوهش علمی، توسعه فناوری، آزمون و خطا و انباشت تجربه‌های فنی است. برنامه فضایی ایران طی سال‌های اخیر به‌تدریج از مرحله آزمایش‌های اولیه عبور کرده و به سمت کاربردپذیری و تثبیت فناوری حرکت کرده است؛ مسیری که پرتاب ماهواره‌ها نماد عینی آن به شمار می‌رود.

    به گزارش ایسنا، ماهواره‌هایی که امروزه در مدار زمین قرار دارند، تنها نقاطی نورانی در آسمان نیستند؛ بلکه ابزارهایی پیشرفته برای پایش زمین، مدیریت منابع، توسعه ارتباطات و تحقیقات علمی محسوب می‌شوند. ایران نیز سهم قابل توجهی در این حوزه پیدا کرده است. از ماهواره «خیام» با قابلیت تصویربرداری با وضوح بالا گرفته تا ماهواره‌های «کوثر»، «ظفر ۲»، «پایا» و «پارس ۱»، هر یک گام تازه‌ای در مسیر توسعه فناوری فضایی کشور به حساب می‌آیند.

    فناوری فضایی؛ پیوند علم، صنعت و راهبرد ملی

    در دهه‌های اخیر، فناوری فضایی به یکی از شاخص‌های مهم قدرت علمی و فناوری کشورها تبدیل شده است؛ حوزه‌ای که مرز میان علم، صنعت، امنیت و توسعه پایدار را به هم پیوند می‌دهد. ایران نیز با تمرکز بر توسعه علوم مرتبط با فضا، از مهندسی هوافضا و سنجش از دور گرفته تا مخابرات ماهواره‌ای، توانسته جایگاه قابل قبولی در سطح منطقه به دست آورد.

    بر اساس شاخص‌های بین‌المللی تولید علم، رشد کمّی و کیفی مقالات علمی، توسعه مراکز پژوهشی تخصصی و تربیت نیروی انسانی متخصص، زیرساخت دانشی لازم برای ورود به مرحله توسعه فناوری را در کشور فراهم کرده است. این زیرساخت علمی، پایه اصلی حرکت از «تولید مقاله» به «ساخت سامانه‌های عملیاتی فضایی» بوده است.

    عبور از پژوهش دانشگاهی به کاربردهای واقعی

    این مسیر علمی در سال‌های اخیر وارد مرحله بلوغ فناورانه شده و نتیجه آن در طراحی، ساخت و پرتاب ماهواره‌های بومی قابل مشاهده است. ماهواره‌های تحقیقاتی، سنجشی و مخابراتی ایران، علاوه بر نمایش توان مهندسی داخلی، کاربردهای عملی متعددی در حوزه‌هایی مانند پایش محیط‌زیست، کشاورزی هوشمند، مدیریت منابع آب، مدیریت بحران و توسعه خدمات ارتباطی دارند.

    هم‌زمان با توسعه ماهواره‌ها، طراحی و ساخت ماهواره‌برهای بومی نیز ایران را در جمع کشورهایی قرار داده که توانایی اجرای مأموریت‌های فضایی را به‌صورت مستقل دنبال می‌کنند.

    از «امید» تا امروز؛ مروری بر مسیر پرچالش فضایی ایران

    به گزارش ایسنا، ایران با پرتاب ماهواره «امید» در ۱۴ بهمن ۱۳۸۷ به‌صورت رسمی وارد عرصه فضایی شد. پس از آن، مجموعه‌ای از دستاوردها، موفقیت‌ها و البته شکست‌های فنی، مسیر توسعه این فناوری را شکل داد.

    در سال‌های بعد، از پرتاب راکت‌های کاوشگر زیستی و رونمایی از نمونه‌های مهندسی ماهواره‌ها گرفته تا قرار گرفتن ماهواره‌هایی مانند «نوید»، «فجر»، «نور-۱»، «خیام»، «مهدا» و «پارس ۱» در مدار، هر مرحله به افزایش دانش عملی و اصلاح مسیر منجر شد. برخی پرتاب‌ها مانند «پیام» و «ظفر-۱ و ۲» به موفقیت کامل نرسیدند، اما همین تجربه‌ها نقش مهمی در ارتقای سامانه‌های پرتاب و تزریق مداری ایفا کردند.

    ماهواره‌های عملیاتی و نقش آن‌ها در توسعه کشور

    ماهواره‌هایی مانند «خیام» و «پارس ۱» نمونه‌ای روشن از حرکت برنامه فضایی ایران به سمت کاربردهای واقعی هستند. داده‌های این ماهواره‌ها در حوزه‌هایی مانند کشاورزی، منابع طبیعی، محیط‌زیست، پایش شهری، اکتشافات معدنی و مدیریت بحران مورد استفاده قرار می‌گیرند. به‌ویژه ماهواره «پارس ۱» با توان تصویربرداری در طیف‌های مختلف و قابلیت تصویربرداری شبانه، بستر توسعه بازار داده‌های سنجشی داخلی را فراهم کرده است.

    شکست؛ بخشی ضروری از مسیر یادگیری فناورانه

    مرور بیش از یک دهه فعالیت فضایی ایران نشان می‌دهد که این مسیر هرگز خطی و بدون چالش نبوده است. تجربه‌های ناموفق در برخی پرتاب‌ها نه نقطه پایان، بلکه حلقه‌هایی ضروری در زنجیره یادگیری فناورانه بوده‌اند. همین شکست‌ها به بهبود ماهواره‌برها، افزایش دقت مأموریت‌ها و توسعه نسل‌های پیشرفته‌تر ماهواره‌ها منجر شده‌اند.

    امروز حضور ماهواره‌هایی چون «خیام»، «پارس ۱»، «مهدا»، «ظفر ۲»، «پایا» و «کوثر ارتقایافته» در مدار زمین، نشانه‌ای از همین بلوغ تدریجی و سرمایه‌گذاری مستمر علمی و فناوری است.

    آینده‌ای که با استمرار ساخته می‌شود

    در مجموع، برنامه فضایی ایران از یک پروژه صرفاً پژوهشی عبور کرده و به ابزاری راهبردی برای توسعه داده‌محور، حکمرانی هوشمند و افزایش تاب‌آوری ملی تبدیل شده است. آنچه به این مسیر معنا می‌بخشد، پیوند مستقیم فناوری فضایی با نیازهای واقعی کشور است.

    آینده فناوری فضایی ایران، نه در یک پرتاب خاص، بلکه در تداوم همین مسیر تدریجی، بومی و مسئله‌محور رقم خواهد خورد؛ مسیری که با سیاست‌گذاری پایدار، حمایت هدفمند از پژوهش و صنعت و تقویت همکاری دانشگاه و صنعت می‌تواند جایگاه ایران را در اقتصاد فضا تثبیت کند.

  • افزایش چشمگیر بودجه وزارت ارتباطات در ۱۴۰۵؛ سازمان فضایی رکورددار رشد

    افزایش چشمگیر بودجه وزارت ارتباطات در ۱۴۰۵؛ سازمان فضایی رکورددار رشد

    لایحه بودجه سال ۱۴۰۵ نشان می‌دهد منابع مالی وزارت ارتباطات و فناوری اطلاعات افزایش قابل توجهی داشته است. این رشد شامل ستاد وزارتخانه و نهادهای تابعه مانند سازمان تنظیم مقررات، پژوهشگاه‌ها و سازمان فضایی ایران می‌شود. بررسی ارقام نشان می‌دهد بخش تملک دارایی‌های سرمایه‌ای بیشترین افزایش را تجربه کرده است.

    رشد منابع وزارت ارتباطات در بودجه ۱۴۰۵

    بر اساس لایحه بودجه، عملکرد منابع عمومی وزارت ارتباطات در سال ۱۴۰۳ حدود ۳۰,۲۴۶,۵۰۰ یکصد ریال بوده است. این رقم در برآورد سال ۱۴۰۵ به ۴۸,۵۲۰,۶۹۹ یکصد ریال افزایش یافته است.

    بودجه تملک دارایی‌های سرمایه‌ای وزارت ارتباطات نیز به ۲۵۴,۳۳۲,۹۹۰ یکصد ریال رسیده است. در مجموع، کل منابع عمومی و سرمایه‌ای این وزارتخانه در سال ۱۴۰۵ حدود ۳۰۲,۸۵۳,۶۸۹ یکصد ریال برآورد می‌شود.

    ترکیب هزینه‌های پیش‌بینی‌شده در سال ۱۴۰۵

    برآورد هزینه‌های وزارت ارتباطات برای سال آینده به شرح زیر است:

    • منابع عمومی: ۱۱,۹۷۶,۲۱۰ یکصد ریال
    • منابع متفرقه: ۳۲,۸۴۴,۴۸۹ یکصد ریال
    • منابع اختصاصی: ۳,۷۰۰,۰۰۰ یکصد ریال

    این ترکیب نشان می‌دهد سهم منابع متفرقه در هزینه‌های سال ۱۴۰۵ قابل توجه است.

    وضعیت پژوهشگاه‌ها و پارک‌های علم و فناوری

    پژوهشگاه ارتباطات و فناوری اطلاعات در سال ۱۴۰۳ عملکردی معادل ۱,۳۷۷,۱۶۸ یکصد ریال داشته است. بودجه مصوب این پژوهشگاه در سال ۱۴۰۴ به ۱۰,۷۶۶,۰۰۰ یکصد ریال رسید.

    برای سال ۱۴۰۵، منابع عمومی پژوهشگاه ۲,۱۰۰,۰۰۰ یکصد ریال برآورد شده است. همچنین ۷۰۰,۰۰۰ یکصد ریال منابع اختصاصی و ۱۴۰,۰۰۰ یکصد ریال برای تملک دارایی‌های سرمایه‌ای در نظر گرفته شده است. مجموع بودجه پژوهشگاه در سال آینده به ۳,۰۰۰,۰۰۰ یکصد ریال می‌رسد.

    پارک علم و فناوری ارتباطات و فناوری اطلاعات نیز در سال ۱۴۰۳ عملکردی برابر با ۴۰۶,۴۰۸ یکصد ریال ثبت کرده و منابع آن در سال ۱۴۰۵ افزایش یافته است.

    بودجه سازمان تنظیم مقررات در سال ۱۴۰۵

    سازمان تنظیم مقررات و ارتباطات رادیویی در سال ۱۴۰۳ حدود ۳,۲۰۸,۹۱۸ یکصد ریال منابع عمومی داشته است. منابع مصوب این سازمان در سال ۱۴۰۴ برابر با ۵۶۲,۵۰۰ یکصد ریال بوده است.

    برآورد هزینه‌های سال ۱۴۰۵ شامل ۲,۰۱۸,۹۳۴ یکصد ریال هزینه عمومی و ۷,۱۳۹,۰۰۰ یکصد ریال هزینه متفرقه است. مجموع هزینه‌ها به ۹,۱۵۷,۹۳۴ یکصد ریال می‌رسد. با احتساب تملک دارایی‌های سرمایه‌ای، کل بودجه سازمان تنظیم مقررات در سال ۱۴۰۵ حدود ۹,۳۷۲,۹۳۴ یکصد ریال خواهد بود.

    سازمان فضایی ایران؛ رکورددار رشد بودجه

    سازمان فضایی ایران بیشترین رشد بودجه‌ای را در سال ۱۴۰۵ تجربه می‌کند. منابع عمومی این سازمان ۹۸۰,۰۰۰ یکصد ریال برآورد شده است. هزینه‌های عمومی به ۸۴۶,۰۰۰ یکصد ریال می‌رسد و ۱,۲۰۰,۰۰۰ یکصد ریال نیز برای تملک دارایی‌های متفرقه در نظر گرفته شده است.

    مجموع تملک دارایی‌های سرمایه‌ای سازمان فضایی ۱,۵۰۰,۰۰۰ یکصد ریال است. در نهایت، کل بودجه این سازمان برای سال ۱۴۰۵ حدود ۳,۳۲۶,۰۰۰ یکصد ریال خواهد بود.

    مقایسه رشد بودجه دستگاه‌ها

    • بیشترین رشد درصدی: سازمان فضایی ایران (حدود ۲۴۰ درصد)
    • رشد قابل توجه دیگر: سازمان تنظیم مقررات و ارتباطات رادیویی (حدود ۱۹۲ درصد)
    • بیشترین رشد مطلق: وزارت ارتباطات و فناوری اطلاعات با افزایش ۱۸,۲۷۴,۱۹۹ یکصد ریال

    درآمد دولت از واردات گوشی‌های گران‌قیمت

    در لایحه بودجه ۱۴۰۵، درآمد حاصل از حقوق ورودی واردات گوشی‌های تلفن همراه خارجی با قیمت بیش از ۶۰۰ یورو حدود ۸,۵۰۰ میلیارد تومان برآورد شده است. این رقم نسبت به سال گذشته رشد ۷۰ درصدی را نشان می‌دهد.

    لایحه بودجه ۱۴۰۵ نشان می‌دهد دولت تمرکز ویژه‌ای بر توسعه زیرساخت‌های ارتباطی و فضایی دارد. افزایش منابع وزارت ارتباطات و رشد چشمگیر بودجه سازمان فضایی ایران، این رویکرد را تأیید می‌کند. به نظر می‌رسد سال ۱۴۰۵ برای حوزه ICT سالی با سرمایه‌گذاری گسترده‌تر باشد.